De gemeentebelastingen in Limburg vormen één grote spaghettiknoop. En vaak is de transparantie danig zoek. Zo is het niet duidelijk waar de opbrengst van een bepaalde belasting voor gebruikt wordt. En erger: voor eenzelfde ondernemer zijn sommige gemeenten op fiscaal vlak tot drie keer duurder dan andere. Zo is Bilzen het duurst voor een consultant en een natuursteenbedrijf, en is Sint-Truiden het duurst voor een horecazaak en een supermarkt.

De studiedienst van Unizo Limburg bracht de complexe materie in kaart. “We wilden vooral een correct idee geven van hoeveel gemeentebelastingen – bovenop de aanvullende personenbelasting en de opcentiemen op onroerende voorheffing – bepaalde types van bedrijven in euro betalen”, zegt Yves Houben van Unizo Limburg. De gemeenten zijn zeer creatief in het bedenken van allerlei soorten belastingen, zo blijkt. Zo heffen Maaseik en Maasmechelen wel 33 soorten gemeentebelastingen voor particulieren en ondernemingen. “Je kan je afvragen of ze bij die gemeenten zelf nog het bos door de bomen zien”, merkt adjunct-directeur Patrick Buteneers op. Tongeren hanteert ‘slechts’ 15 gemeentebelastingen.

Unizo Limburg ging voor elk van die belastingen na welke van toepassing zijn voor vier types van bedrijven. De resultaten tonen alvast aan dat er grote verschillen bestaan tussen de 13 onderzochte gemeenten. Een consultant in Bilzen betaalt bijvoorbeeld in totaal bijna de helft meer dan zijn identieke collega in Overpelt. Erger gesteld is het voor de horeca-uitbater. Die betaalt in Sint-Truiden 2,5 keer meer gemeentebelastingen dan zijn collega in Overpelt en twee keer meer dan de Genkse cafébaas. Ook de supermarkten in Sint-Truiden steken er boven uit. Daar spelen vooral de archaïsche drijfkrachtbelasting en het reclamedrukwerk een doorslaggevende rol. Het natuursteenbedrijf in Bilzen neemt dan – puur fiscaal bekeken – best de wijk naar Neerpelt, waar het minder dan de helft gemeentebelastingen betaalt.

Transparantie

“We pleiten helemaal niet voor een afschaffing van de gemeentebelasting”, aldus gedelegeerd bestuurder Bart Lodewyckx. “Koken kost geld, dat weten wij ook wel. En het zou best wel eens kunnen dat ondernemers die meer belastingen betalen daar van de gemeenten ook meer voor terugkrijgen. Maar dat in sommige gemeenten eenzelfde ondernemer drie keer meer belastingen betaalt dan in een andere, is toch te veel van het goede. Dat soort belastingspanning is onaanvaardbaar hoog. Bovendien is het voor heel wat belastingen niet duidelijk waar de opbrengst naar toe gaat, behalve dan naar de grote gemeentepot. Wij pleiten bijgevolg voor een fiscaal pact tussen iedere gemeente en haar ondernemers, waarin duidelijke en transparante criteria en doelstellingen zijn opgenomen.”

(De volledige resultaten van het onderzoek staan vrijdag in Het Belang van Limburg)